Bedrijfsoverdracht aan derden neemt toe

Auteur: Marieke Verbiesen | Bron: Nieuwe Oogst

Familieleden volgden elkaar jarenlang op in het familiebedrijf. De laatste jaren vinden vaker bedrijfsoverdrachten plaats door opvolgers buiten de familie. Samenwerken is een kwestie van vertrouwen, maar ook van goede afspraken. ZLTO-adviseurs Anja Roes en Veronique Verdurmen bieden daarbij ondersteuning.

‘De meeste bedrijfsoverdrachten in de land- en tuinbouw vinden nog steeds plaats in familieverband. Vaak tussen ouders en hun kinderen en soms bijvoorbeeld tussen oom en neef’, zegt Roes. ‘Maar de laatste jaren zien we steeds vaker dat potentiële stoppers en opvolgers elkaar ook buiten de directe familieband om weten te vinden. Diverse initiatieven spelen daarop in door te proberen een stopper te koppelen aan een opvolger.’

Vooruitlopend op een overdracht van het bedrijf wordt er vaak een aantal jaren samengewerkt. ‘En zoals bij zoveel zaken geldt, moet er ook hier sprake zijn van een win-winsituatie’, legt de ZLTO-adviseur uit. ‘Beide partijen moeten voordeel hebben bij de samenwerking en toekomstige overdracht.’

Voor de verkoper speelt daarbij vaak een rol dat hij via een samenwerkingsverband langer als ondernemer kan blijven werken. ‘Over het algemeen levert dit behoorlijk fiscaal voordeel op. Denk aan de toepassing van de zelfstandigenaftrek en landbouwvrijstelling’, licht Roes toe.

‘Het vermogen in het bedrijf blijft daarbij nog te boek staan als ondernemingsvermogen. De vaak ongunstige box 3-heffing wordt dan vervangen door belastingheffing over het daadwerkelijke rendement, het bedrijfsresultaat uit box 1.’

Verder kan na een voorafgaande samenwerking de fiscale claim naar de opvolger worden doorgeschoven. ‘Een samenwerking maakt het soms ook makkelijker om een koper te vinden voor het bedrijf, zeker wanneer er sprake is van een specifieke bedrijfstak of teelt. En een ‘ingroeimodel’ maakt het voor een opvolger ook makkelijker om daadwerkelijk het bedrijf over te nemen en te gaan financieren.’

Op leeftijd

Naast financiële argumenten spelen soms andere zaken een rol, weet Verdurmen. ‘Zo willen veel ondernemers op leeftijd graag minder uren in het bedrijf werken en ook niet altijd de volledige eindverantwoordelijkheid dragen. Door te gaan samenwerken met een ambitieuze opvolger, kan daar vaak een goede middenweg in worden gevonden.’

Opvolgers zijn er in allerlei denkbare varianten. ‘De meest duidelijke is de opvolger van wie de ouders geen agrarisch bedrijf hebben en om die reden vaak moeilijk zelfstandig aan de slag kan’, zegt Verdurmen. ‘Maar het kan ook uitkomst bieden voor ondernemers die een extra locatie zoeken voor een tweede opvolger. Of die hun bestaande locatie willen vergroten door met de stoppende buurman te gaan samenwerken.’

Volgens Verdurmen speelt bij de opvolger vaak mee dat hij op deze manier kan ingroeien, zowel financieel als wat betreft kennis en vaardigheden. ‘Bij een latere overname en het afsluiten van een financiering geeft dit zeker voordelen. En verder wil de stoppende ondernemer bij gelegenheid ook een lening tegen gunstige voorwaarden verstrekken’, zegt de ZLTO-adviseur.

‘Soms wordt daarbij dan het volledige bedrijf overgenomen, soms alleen onderdelen ervan, bijvoorbeeld grond of productierechten. In de tussentijd kunnen beschikbare bedrijfsgebouwen, machines en arbeid vaak ten gunste van beide partijen worden ingezet.’

Vaak vinden stoppers via via een geschikte opvolger en kennen ze elkaar al ergens van. ‘Samenwerken met een derde gaat zeker ook om vertrouwen’, zegt Roes. ‘Vertrouwen kan groeien door ervaringen met elkaar op te doen en een goede open communicatie te voeren. Het is van belang om dit niet te onderschatten.’

Overwegen mensen serieus om te gaan samenwerken, dan is het van groot belang om te weten wat ieders wensen en beweegredenen daarvoor zijn. Verdurmen: ‘Samenwerken betekent ook samen beslissen, waarbij een goede klik tussen partijen voorwaarde is. Natuurlijk is het ook belangrijk om afspraken goed op papier te zetten. Niet alleen om de samenwerking goed te laten verlopen, maar juist als het niet meer goed loopt of er sprake is van calamiteiten.’

Alle agrarische ondernemers erkennen het belang hiervan, maar in de praktijk handelen ze er niet altijd naar. Vaak in het vertrouwen dat ze er in onderling overleg wel uit gaan komen, weten de ZLTO-adviseurs.

‘Samenwerken is niet voor iedereen weggelegd’, benadrukt Roes. ‘De kunst daarbij is om de voordelen voor je eigen situatie te willen zien, maar de voordelen ook te gunnen aan de ander. Als dat voor je mogelijke partner ook geldt, is er een serieuze kans van slagen. Een goede begeleiding is daarbij noodzakelijk.’

Reageren op dit bericht

Voor jou als lid is het mogelijk om te reageren op dit bericht

Inloggen

Gerelateerd nieuws

2
Akkerbouw
17
2
Biologische land
18
2
Boomteelt en Vaste planten
19
2
Fruitteelt
20
2
Glastuinbouw
21
2
Multifunctionele landbouw
24
2
Paddenstoelenteelt
27
2
Vollegronds tuinbouw
32
1
Toekomst van je bedrijf
14
6
Homepage
115