Gewasbeschermingsmotie mist cruciale randvoorwaarden voor ondernemer

mj-0810-west-brabant-spuiten-aardbei--luchtondersteuning-spuiten-(2)

Gisteren stemde de Tweede Kamer in met een motie van de Partij voor de Dieren. In de ontraden motie bepleit het Kamerlid Leonie Vestering voor een plan met tussendoelen voor uitfasering van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Hoewel LTO het onderliggende doel van bij-vriendelijke landbouw ondersteunt, gaat de motie met de uitfasering van gewasbeschermingsmiddelen in 2035 voorbij aan de realiteit.


Minister Schouten wees daarbij terecht op de vorig jaar aangenomen Toekomstvisie Gewasbescherming 2030 en het daarbij opgestelde uitvoeringsprogramma. De minister geeft daarom al aan de motie niet uit te voeren. Want in feite ligt het plan er al. Maar zonder het voldoen aan de eerder aangekaarte randvoorwaarden is het zinloos doelen te stellen.

Inzet op randvoorwaarden

De motie gaat voorbij aan wat er al gebeurt. Want er liggen al lang plannen die mét de sector zijn gemaakt en welke momenteel worden uitgevoerd via het Uitvoeringsprogramma Toekomstvisie Gewasbescherming 2030. Daarom is voorafgaand aan de stemming tevergeefs gewezen op de onmogelijkheid en onnodigheid van deze motie. Om de afgesproken plannen te laten slagen vraagt LTO meer aandacht voor de hierin opgenomen randvoorwaarden: de aanpak van korte-termijn knelpunten, economisch perspectief voor telers en een langjarig commitment vanuit de overheid. Zonder het voldoen aan deze randvoorwaarden heeft het stellen van doelen geen zin. Met de aangenomen motie moet de Tweede Kamer dan ook met boter bij de vis komen en zich óók inzetten voor deze randvoorwaarden.

Uitvoeringsprogramma Gewasbescherming

Boeren en tuinders zetten zich dagelijks in om een gezond en rendabel gewas te telen. Dat wordt door een afnemend middelenpakket en toename van milieu- en markteisen steeds moeilijker, terwijl alternatieven uitblijven en extra kosten niet worden terugverdiend in de markt. Om uit deze spagaat te komen is een transitie nodig. Partijen uit bedrijfsleven, overheid en maatschappij zetten daarom met het Uitvoeringsprogramma Toekomstvisie Gewasbescherming 2030 in op weerbare gewassen en teeltsystemen, verbinding van land- en tuinbouw en natuur, en nagenoeg geen emissies en residuen op voedselgewassen. LTO ondersteunt het programma en committeert zich aan de uitvoering ervan.

Perspectief voor ondernemer

Boeren en tuinders willen de teelt van gewassen graag verder verduurzamen en zo bijdragen aan een gezonde leefomgeving. Van belang is daarbij wel dat zij ook op de korte termijn handelingsperspectief houden, en dat de transitie naar duurzame teeltsystemen niet ten koste gaat van het economisch perspectief van ondernemers. Uitfasering van gewasbeschermingsmiddelen in 2035 miskent die randvoorwaarden en zet het voortbestaan van veel Nederlandse teelten op het spel. Eén lichtpuntje: de motie stelt ook dat boeren en tuinders geholpen moeten worden bij omschakeling. LTO roept de politiek op om zich hiervoor in te zetten, bijvoorbeeld door beschikbaarheid van alternatieven en verwaarding van inspanningen in de markt te stimuleren. Daar worden de bij en ondernemer pas écht blij van.

Reactie minister Schouten

In reactie op vragen vanuit de Tweede Kamer geeft minister Schouten aan dat ze de motie niet gaat uitvoeren. De motie is te multi-interpretabel geformuleerd. Eventueel kan haar opvolger na de formatie ermee aan de slag.  Maar ook dan zullen de afspraken van het Uitvoeringsprogramma leidend zijn.